Balada e një kokrre qershie - Nga Vangjush Ziko
Ngjarja ndodhi në food court-in e një prej merkatove të qytetit tonë, në atë të quajturin "oborr i ushqimit", ku grupi ynë i pensionistëve emigrantë ulemi herë pas here, pimë kafenë kanadeze (që nuk na pëlqen dhe aq shumë), kujtojmë jetën tonë të kaluar në atdhe të ballafaquar me këtë jetë aq ndryshe, që na ra në ise në këtë moshë.
Biseda e sotme u hap për një temë të dhimbshme për moshën tonë dhe jo vetëm tonën. Për ato zakone të bukura të familjes sonë, të cilat çdo ditë e më shumë po harrohen. Brezi i nipërve dhe i mbesave tona nuk i ndiejnë ose nuk i kuptojnë. Të rritur në një mjedis krejt ndryshe, ata janë të ftohtë.
-Të ftohtë mund të duken, – ndërhyra unë, - por jo se nipërit e mbesat nuk na duan.
-Gjersa nuk na e varin, nuk na begenisin. As muhabet nuk na bëjnë. Përtojnë të përgjigjen kur i pyet për kuptimin e ndonjë fjale apo të ndonjë sendi. Edhe kur ti kërkon që t'u japësh ndonjë këshillë, ata as që ta fërshëllejnë fare,- ndërhyri miku im.
-Ka ndryshuar koha, Vasillaq. Të tjera kohë. Të tjera zakone. Çdo njëzet vjet ndryshojnë edhe mendimet e brezave. -Mendimet le të ndryshojnë! - u nxeh Vasillaqi, - por jo zakonet e mira. Jo njerëzillëku, që kanë patur familjet tona brez pas brezi. Dashuria që kemi patur për familjen, për prindërit, për të moshuarit.
-Duhet të përshtatemi ne, jo ata, Vasillaq,- vazhdova unë mendimin tim për brezat.-Shumë gjëra edhe duhet t'i gëlltitim, të bëjmë sikur nuk i vemë re. Fëmijët tanë kanë shumë probleme dhe shumë halle. Me punën. Me shëndetin. Me fëmijët...
-Edhe më shumë do të kenë. Zakonet mund të vjetërohen, por jo njerëzillëku. Prandaj njeriu i sotëm po bëhet kaq i ftohtë. Dashuria dhe respekti t'i zbut dhe hallet në familjes. Bota po ftohet, po humbet njerëzillëku, dashuria për njëri-tjetrin! - e mbylli bisedën Vasillaqi i ndërkryer.
Ndërkohë hyri Dauti i qeshur si gjithnjë.
-Bujrum! - na u drejtua dhe na lëshoi përpara një qese plastmasi të mbushur me qershi. - E vola sot qershinë e kopshtit.
Dauti është një shqiptar nga Maqedonia, i cili ka lëshuar rrënjë që prej shumë vitesh këtu.
Qershitë ishin të kuqe flakë, të freskëta, me lëkurë të ndritshme ku vezullonin dritat e food court-it. Të gjithë i pamë me habi dhe me gëzim. Na u kujtuan qershitë belica të oborreve tona korçare, ato qershi që kërcisnin si kumbulla kur i kafshoje dhe ta mbushnin gojën plot lëng.
Dauti na tregoi se si filizin e kësaj qershie e kishte sjellë nga vatani dhe me shumë mundim e përkujdesje e kishte pekulosur dhe rritur në këtë vend të largët dhe të ftohtë pranë Polit të Veriut.
-Hani! - na sajdisi Dauti. -Për ju i solla.
Vasillaqi mori me kujdes një kokër qershie në dorë dhe e shikonte sikur i vinte keq ta kafshonte.
- Provoje, Vasillaq! Nuk të pëlqen? - i foli Dauti.
-Më fal, Daut! - i tha ai dhe psherëtiu!
Vasillaqi është njeri shumë i ndjeshmëm me zemër të butë dhe bujare. E vuan thellësisht emigrimin, sidomos indiferentizmin në këtë qytet të madh me rreth një milion banorë nga racat e tërë botës. Ai jeton natë e ditë me kujtimet e jetës së kaluar në qytetin e lindjes. Nuk i harron dot ato zakone dhe ato rregulla fisnike të familjes.
-Më kujtoi nënën time, ndjesë pastë, që i pëlqente shumë qershitë. Do desha ta ndaja me të, ashtu siç bëja kur isha i vogël. Po mos mbolle, nuk ke ç'të korrësh!
Këto fjalët e fundit i kishte për mua, jo për Dautin.
Filluam t'i hamë në heshtje qershitë dhe të ndiejmë në gojë dhe në shpirt lëngun e trishtuar të kujtimeve tona të largëta, por të shenjta.
© Vangjush Ziko - Mississauga



